Oké
Bas van Kleef schreef er onlangs meerdere columns over in de Volkskrant: het veelvuldig gebruikte woord oké. Nu moet ik toegeven dat ik mijzelf sindsdien ook regelmatig betrap op oneigenlijk gebruik van het woord. Misschien dat u hetzelfde overkomt na het lezen van dit artikel:
Is het mogelijk dat een woord een hele natie in zijn greep houdt?
Dat is mogelijk en het woord is ‘oké’.
In de betekenis van ‘akkoord’, ‘afgesproken’, ‘mee eens’ kenden we het al, maar ‘oké’ heeft er tal van betekenissen en toepassingen bij gekregen, en de bedoeling van de gebruiker moet blijken uit de intonatie waarmee ‘oké’ wordt uitgesproken. Lezer J.v.C. maakte het mee dat een jonger iemand hem naar zijn leeftijd vroeg. Op zijn antwoord ‘62’, was de reactie: ‘Oké!’
Hoezo ‘oké’?, vroeg hij zich af. Dat is inderdaad de vraag, tenminste, als de spreker de bedoeling had door ‘oké’ te zeggen zijn instemming te betuigen met het feit dat J.v.C. 62 jaar oud is. Maar die bedoeling had de spreker natuurlijk helemaal niet, want met een gegeven kun je niet akkoord gaan. Dat neem je voor kennisgeving aan. De spreker kijkt daarentegen verrast op van het feit dat J.v.C. al 62 is, terwijl hij er jonger uitziet. Bij dit verrassings-‘oké’ ligt, om het te onderscheiden van het instemmings-‘oké’, de klemtoon op de tweede lettergreep, die bovendien langer wordt aangehouden.
Het oer-‘oké’, met de klemtoon op de eerste lettergreep, had als nuttige functie dat het in zijn beknoptheid veelzeggend was. Het kon worden gebruikt in plaats van ‘Als er verder geen vragen zijn, dan sluit ik hierbij de vergadering, ik dank eenieder voor zijn aanwezigheid en volgende week zien we elkaar weer, op dezelfde tijd.’ Als je zoiets kunt vervangen door één woord, ben je efficiënt bezig met taal en tijd. Met vermoedelijk dat doel voor ogen is ‘oké’ nu aan zijn opmars bezig.
:
Gerelateerde artikelen:
- No related posts