Hoe gaat-ie?
Lang leve Taalpost, al kwam er later nog wel een rectificatie op dit bericht (en sorry voor de IE die automatisch voor een afkorting van Internet Explorer wordt aangezien door mijn Wordpress blog):
Het persoonlijk voornaamwoord ‘IE’ (in de betekenis ‘hij’) is een speciaal geval. Het is ontstaan als verkorting van ‘hij’; de h is weggelaten en de [ij]-klank is in een [IE] veranderd. Dat laatste komt doordat ‘IE’ altijd in onbeklemtoonde positie staat, doorgaans na een persoonsvorm of een voegwoord: ‘heeft-IE’, ‘dat-IE’, et cetera.
Omdat het een inkorting is, zou je verwachten dat het weggelaten deel met een apostrof wordt weergegeven. We korten ‘zijn’ en ‘het’ bijvoorbeeld ook in tot ‘z’n’ en ”t’. Maar ‘IE’ mét een apostrof is niet helemaal zuiver, want het is geen inkorting van ‘hie’. We behandelen dit woord dus als een uitzondering: we schrijven het zonder apostrof; bovendien wordt het met een streepje gekoppeld aan het voorafgaande woord.
Ten slotte: ‘IE’ kan niet altijd in de plaats van ‘hij’ komen. We kunnen bijvoorbeeld niet zeggen: ‘IE komt morgen niet’, maar wel ‘Morgen komt-IE niet.’ Het kan ook niet benadrukt worden: ‘Denk je dat-íé het kan?’
Rectificatie
In de vorige Taaltip werd gezegd dat de vorm ‘IE’ in ‘Heeft-IE gezegd dat-IE komt?’ een verkorting van ‘hij’ is, waarbij de ij veranderd is in IE. Dat is niet juist: ‘IE’ was een vormvariant van het Middelnederlandse ‘hi’, en ‘hi’ is later veranderd in ‘hij’. Het aan het voorgaande woord gekoppelde ‘IE’ heeft die verandering juist niet ondergaan.
:
November 13th, 2006 at 14:19:06
misschien moet IE maar eens uit de acroniemen lijst
November 13th, 2006 at 14:27:19
Hehe, misschien wel. Ik had al wel BTW aangepast: het stond voor By The Way, maar ik heb er Belasting op de Toegevoegde Waarde van gemaakt.
November 13th, 2006 at 18:00:48
BTW, kun je FF IE veranderen dan?
November 13th, 2006 at 18:01:12
(mooie test dus, want waar is FF dan ;))