Schrijven? Dan geen muziek op!

Geschreven door

in

vinyl

Oké, ik zal deze titel nog even wat verder nuanceren. Als ik teksten aan het schrijven ben, en dus creatief bezig ben, kan ik niet tegelijkertijd naar mijn favoriete muziek luisteren. Ik heb zo’n vermoeden dat dit komt door Systeem 1 en Systeem 2. Je weet wel, uit het boek van Daniel Kahneman.

Hoe we twee personen tegelijk zijn

Zelfkennis is een mooi woord. Maar eigenlijk kennen we onszelf voor geen meter. We kennen alleen het bewuste deel van onszelf. Uit onderzoek van professor Kahneman, die zich toelegt op het snijvlak tussen economie en psychologie, blijkt dat we slechts een klein deel van onze tijd bewust keuzes maken. Dat doen we met Systeem 2.

Het grootste deel leven we eigenlijk op de automatische piloot en doen we alles op basis van ons onderbewustzijn. Dit instinct wordt ook wel Systeem 1 genoemd. Ze wisselen elkaar af en zijn nooit tegelijk actief. Feitelijk weten ze dus niet van elkaar wat ze doen.

Er is een deel van ons dat ervaringen ondergaat en aanstuurt, terwijl een ander deel dingen onthoudt en rationaliseert. Bekijk het onderstaande interview en de TED-talk van Kahneman voor meer hierover:

https://www.youtube.com/watch?v=mWaIE6u3wvw

Lastig voor mij als muziekliefhebber

Als je mij een beetje kent, dan weet je dat muziek een belangrijke rol speelt in mijn leven. Des te frustrerender vind ik het dat ik tijdens mijn schrijfwerk niet kan luisteren naar mijn favoriete artiesten.

Mooie muziek (volgens mijn oren dan hè) leidt me af van mijn werk. Ik ben veel minder productief wanneer ik iets uit mijn eigen verzameling luisteren. Natuurlijk ken ik deze nummers vaak goed en dan ga ik vanzelf meedoen (meezingen, airguitar spelen, etc.), waardoor de verminderde productiviteit vanzelfsprekend is.

Luister ik echter naar muziek die ik niet ken of waar ik amper op kan meedoen (death metal is hier zeer geschikt voor), dan heb ik er helemaal geen last van tijdens mijn werk. Sterker nog: als er een goed tempo in zit, werk ik lekker door.

Mijn theorie hierover

Ik denk dat het komt doordat Systeem 2 bewust bezig is met ‘mijn’ muziek, terwijl Systeem 1 de onbekende muziek ervaart. En daarmee heb ik volgens mij ook het geheim ontdekt waarom bepaalde platen moeten ‘groeien’ voor je ze waardeert: dan verschuiven ze van Systeem 1 naar Systeem 2.

Wat je hier nu precies aan hebt in copywriting?

Nou, het is heel interessant als je wat meer te weten komt over hoe Systeem 1 en Systeem 2 naast elkaar functioneren. En wanneer welk systeem zijn werk doet.

Schrijf je over producten die als impulsaankopen kunnen worden aangemerkt, dan communiceer je met Systeem 1. Gaat het om complexe materie waar de klant goed over nadenkt, dan is Systeem 2 de baas. Zo kun je manieren bedenken om daar met je copy op in te spelen. Maar dan moet je dus wel eerst bewust zijn van het feit dat er twee systemen zijn.

En dat komt dan ineens allemaal als blogpost tot stand door wat muziek…

Update 5 februari 2016:

Nou, de oorzaak van mijn probleem is gevonden! 🙂

“Taal en muziek delen hetzelfde hersengebied om orde te scheppen in deze structuur: bij het schikken van woorden in een zin, en bij het schikken van tonen in een harmonie. Tegelijk lezen en luisteren overbelast de capaciteit van dit gebied, dat zich ergens onder je linkerslaap bevindt – Broca’s area.”

Meer over het onderzoek waaruit dit gebleken is.

Reacties

3 reacties op “Schrijven? Dan geen muziek op!”

  1. Rudger de Groot avatar

    Hallo David,

    Leuk dat je schrijft over het onderzoek van Daniel Kahneman: systeem 1 en systeem 2. Het voorbeeld wat je aanhaalt is ook voor mij heel herkenbaar. Je theorie hierover is grotendeels correct maar ik heb een kleine kanttekening:

    Minder productief zijn met schrijven terwijl je naar je favoriete muziek luistert heeft een iets andere oorzaak:

    – Favoriete muziek nestelt zich uiteindelijk deels in systeem 1 (afhankelijk hoe goed je het vind). B.v. als ik je midden in de nacht wakker maak met Iron Maiden dan kun je waarschijnlijk direct het goede nummer herkennen. Dit is een kenmerk van systeem 1. Deze is altijd aan en reageert snel. Systeem 2 reageert hierbij tegenovergesteld. Als ik je vervolgens zou vragen op welk album het betreffende nummer staat dan ga je een beroep doen op systeem 2. Ok misschien ben je zo’n enorme fanboy in dat geval zal zelfs systeem 1 dit weten ;).

    Samengevat goeie muziek die je dus vaak luistert zal van systeem 2 naar 1 verplaatsen, niet anders om.

    – Dat is ook de reden dat je je favoriete nummers b.v. in een kroeg direct herkent terwijl je met iemand staat te praten en niet “echt” naar de muziek aan het luisteren bent. Of in een ander voorbeeld de auto die je net gekocht hebt/of gaat kopen ineens overal ziet rijden.

    Het klopt dus ook wat je zegt dat de muziek waar je niks mee kunt gewoon langs je heen gaat terwijl je aan het schrijven bent. Systeem 1 heeft er immers niks mee en belangrijker nog Systeem 2 is druk aan werk (teksten schrijven) waardoor Systeem 1 sowieso meer op de achtergrond is.

    – Er zijn mensen (ik wou dat ik er 1 van was) die wel productief kunnen zijn terwijl ze naar hun favoriete muziek luisteren. Hoe valt dit dan te verklaren? Volgens Kahneman beschikt systeem 2 over een bepaalde capaciteit en deze kan per persoon verschillen. Wat er in jouw situatie waarschijnlijk gebeurd is dat je systeem 2 eerder leeg is (ego depletion) omdat het wordt afgeleid door je favoriete muziek. Vandaar dat je productiever bent wanneer de muziek uit staat, systeem 2 hoeft dan minder moeite te doen omdat de afleiding ontbreekt. Er is een bekend testje om het ego depletion effect aan te tonen: Doe b.v. 10 complexe rekensommen en direct na het beantwoorden van de tiende som vraag je de persoon snel de volgende vraag te beantwoorden: noem een stuk gereedschap. 9 van de 10 zullen hamer antwoorden. Dit is dan het teken dat systeem 2 leeg is en systeem 1 het overneemt.

    Meer info over ego depletion: http://econlog.econlib.org/archives/2012/01/kahneman_mental.html

    – Het goede nieuws is dat je door middel van training de capaciteit van systeem 2 kunt vergroten 🙂 Dus blijft lekker muziek luisteren terwijl je aan het schrijven bent en je deadlines de verminderde productiviteit toelaten 🙂

    Groeten, Rudger.

  2. David Brinks avatar

    @Rudger: Wow, bedankt voor je uitgebreide uitleg!

    Inderdaad, het klinkt logisch (no pun intended) dat goede muziek die je vaak luistert zich van Systeem 2 naar Systeem 1 verplaatst.

    Maar omdat het slechts deels in Systeem 1 zit wordt mijn Systeem 2 er dan wel door afgeleid zodat er ego depletion optreedt. Nou, dan moet ik maar flink gaan trainen! 😉

  3. […] van het soort focus dat je zoekt, kun je besluiten of je wel of niet muziek opzet tijdens het schrijven. Zelf kan ik bij grote, relatief eenvoudige schrijfklussen met veel […]

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze site gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie gegevens worden verwerkt.